“Het is geweldig om te zien hoe de lokale bevolking succesvolle bedrijfjes opbouwt rondom de Natural Light lampen,” zegt Michel Sombroek, algemeen directeur van VELUX Nederland. “Met de eerste donatie wilden wij duurzaam licht brengen bij mensen in regio's zonder elektriciteit, maar door dit ondernemersmodel zal die ambitie blijven bestaan, ook lang na onze donatie. Zo zullen we om te beginnen nog eens 20.000 solarlampen leveren aan verkopers in Zambia, Zimbabwe, Sierra Leone en Malawi.”

Groeien op de fiets
“Ons doel is om 10.000 solarlampen per jaar te verkopen en uit te breiden naar andere regio’s. Onder andere door fietsen te kopen, zodat de verkopers een groter gebied kunnen bereiken. Op dit moment gaan de meeste verkopers te voet op pad waardoor ze slechts een beperkt gebied kunnen bedienen,” zegt Mosses Mkamsamuele, de lokale coördinator in Zambia. De 88 verkoopmedewerkers in Zambia hebben samen een bedrijf opgebouwd waarin ze transportkosten delen en elkaar helpen met advies over het verkoopproces.

Duurzaam, betrouwbaar en betaalbaar
Kunstenaar en oprichter van Little Sun Olafur Eliasson is trots op de meerwaarde van de lampen voor Zambia: “De Natural Light solarlamp zorgt niet alleen voor energie in de sub-Sahara. Het geeft de bevolking middelen om controle te krijgen over hun eigen leven. Door te zorgen voor duurzaam, betrouwbaar en betaalbaar licht, zijn mensen onafhankelijker en kunnen ze veilig werken, studeren en koken, ook als het donker is.” De solarlampen dragen bovendien bij aan een betere luchtkwaliteit. Het gebruik van giftige kerosinelampen, die koolstof uitstoten, neemt steeds verder af. In plaats daarvan wordt de duurzame energie van de zon gebruikt. Het Natural Light project heeft zijn eerste doelen gerealiseerd: er schijnt duurzaam en veilig licht in Afrikaanse regio’s zonder elektriciteit en een groeiend aantal gezinnen heeft hierdoor een inkomen. “Het project is een goed initiatief dat zijn volle potentie nog lang niet heeft bereikt. De komende jaren willen we dit project als een duurzame olievlek laten verspreiden over Afrika,” aldus Sombroek.

Over Little Sun
Little Sun is een sociale onderneming en een wereldwijd project dat is opgericht door kunstenaar Olafur Eliasson en ingenieur Frederik Ottesen. Little Sun heeft als doel om schone, betrouwbare, betaalbare zonne-energie te leveren aan de 1,1 miljard mensen in de wereld die in gebieden wonen zonder elektriciteit. Als je een Little Sun lamp koopt in een gebied waar wel elektriciteit is, wordt er ook een lamp geleverd aan een gebied zonder elektriciteit, tegen een gereduceerde, lokaal betaalbare prijs. De lampen vormen een schoon alternatief voor de giftige en dure olielampen en een duurzaam en schoon alternatief voor afhankelijkheid van een elektriciteitsnetwerk. Little Sun ziet dat gemeenschappen behoefte hebben aan duurzame energie en daar ook profijt van hebben als er wordt samengewerkt met lokale ondernemers. Op die manier worden er banen gecreëerd en wordt er lokaal winst gemaakt. Het Little Sun project werd officieel gelanceerd in juli 2012 in het Tate Modern museum in Londen. Sindsdien zijn er meer dan 500.000 Little Sun lampen wereldwijd gedistribueerd, waarvan bijna de helft naar gebieden zonder elektriciteit. In april 2014 ontving Little Sun een baanbrekende investeringslening van ongeveer 4,2 miljoen euro van Bloomberg Philanthropies, waardoor het mogelijk werd om de activiteiten van Little Sun uit te breiden over het gehele Afrikaanse continent.

Lees meer informatie op www.littlesun.com, facebook.com/ilovelittlesun en twitter.com/littlesun.

Michel Sombroek, algemeen directeur VELUX Nederland vertelt: ‘Ons bedrijf is gebouwd op kennis van daglicht en frisse lucht en het Natural Light project was een prachtige manier om ons 75-jarig bestaan te vieren en buiten onze normale markten voor betere leefomstandigheden te zorgen. Het Natural Light project levert lampen om na zonsondergang bij te lezen of koken vervangt de stinkende kerosinelampen en helpt jonge, ambitieuze ondernemers, die nu hun eigen zaak hebben.’

Hij vertelt verder: ‘Na de zeer positieve ontvangst in de andere landen hebben we het programma uitgebreid naar Malawi. Teamleden uit Zambia hebben hun verhaal gedeeld met de nieuwe deelnemers van het project in Malawi en we zijn enthousiast dat zij nu ook onderdeel uitmaken van de Natural Light familie.’

Veiligheid, duurzaamheid en gezondheid bevorderen
Het project heeft drie belangrijke doelen. Als eerste brengt het duurzame lichtbronnen naar regio’s waar geen elektriciteit is. Daarnaast is er een ondernemersmodel opgezet, waardoor lokale verkopers geld kunnen verdienen: dit is een groot succes. Op dit moment zijn er 50 verkopers in drie Afrikaanse landen die Natural Light solarlampen verkopen via hun eigen bedrijfje. De Natural Light solarlampen helpen ten slotte ook bij het verbeteren van de luchtkwaliteit, doordat er minder giftige kerosinelampen die CO₂-gassen uitstoten, gebruikt worden. In plaats daarvan wordt nu gebruik gemaakt van de duurzame energie van de zon.

Olafur Eliasson, kunstenaar en oprichter van Little Sun licht toe: ‘De Natural Light solarlamp zorgt niet alleen voor energie in Afrikaanse gemeenschappen zonder elektriciteit. Het zorgt er ook voor dat mensen middelen hebben om de controle te krijgen over hun eigen leven. Door te zorgen voor duurzaam, betrouwbaar en betaalbaar licht, zijn mensen onafhankelijker en kunnen ze veilig werken, studeren en koken in het donker.’

De extra Natural Light solarlampen zijn klaar om geleverd te worden. Komende maanden zal een aantal lokale verkopers in Malawi worden opgeleid om de solarlampen te verkopen, door middel van workshops, rollenspellen, demonstraties en groepswerk.

Wilt u zelf ook een bijdrage leveren? Koop dan nu een Natural Light solarlamp, dan geeft VELUX er namens u één cadeau aan een Afrikaans gezin: http://www.naturallightsolarlamp.com

Inmiddels zijn 14.500 Natural Light lampen van de VELUX Groep aangekomen in Afrika en kunnen de eerste mensen zich nu al verheugen op een betere kwaliteit van leven. Onder hen is een groep meisjes tussen de 10 en 18 jaar die in een safehouse in de krottenwijk Mntendere wonen, in de Zambiaanse hoofdstad Lusaka.

‘Door de lampen kunnen de meisjes hun huiswerk doen als ze terugkomen van school en ze kunnen zich ’s avonds veilig voelen, in plaats van dat ze bij elkaar kruipen in het donker na zonsondergang. En voor onze kinderen is het is buitengewoon belangrijk dat ze zich veilig voelen; veel van hen hebben emotionele littekens overgehouden aan trauma’s door geweld, verkrachting of drugs,’ vertelt Verann Delarey, beheerder van de safe house.

Eén van de meisjes, de 17-jarige Sandy, woont nu vijf maanden in het huis. ‘Nu kan ik ’s avonds lezen en mijn huiswerk doen. We gingen eerst gewoon maar slapen, want we mochten geen kaarsen branden in het huis vanwege het risico op brand. Het was te gevaarlijk met zoveel jonge kinderen,’ vertelt Sandy.

Lampen genereren inkomsten
Behalve dat de Natural Light lampen licht genereren in de donkere uren, kunnen ze ook werk genereren voor veel mensen in Zambia. Plan International heeft al zeventig jonge mensen gecontracteerd en getraind voor dit project dat inkomsten oplevert. De jonge ondernemers verkopen de lampen en ze ontvangen een kleine commissie voor elke verkochte lamp. Daarmee kunnen ze meer nieuwe lampen kopen, waardoor ze hun eigen bedrijfje kunnen starten. Eén van deze verkopers is Adrian Mwaanga, die grote mogelijkheden ziet voor Natural Light in Zambia.

‘De Natural Light lamp heeft een groot potentieel hier in de binnenlanden. Ik heb acht lampen verkocht in drie weken, ondanks dat het een flinke investering is voor veel mensen. Zodra mensen inzien dat de lamp op de lange termijn goedkoper is dan de paraffine voor olielampen of batterijen voor een zaklamp, is het makkelijk om ze te verkopen,’ legt Adrian Mwaanga uit. ‘Opeens kan een gezin elkaar zien en iets nuttigs doen als het donker is. En het helpt mij om mijn gezin te onderhouden,’ vertelt hij glimlachend verder.

Geboorte bij het licht van een mobiele telefoon
Verpleegster Bertha Musonda werkt in een lokale gezondheidskliniek, vier uur rijden ten noorden van Lusaka. Zij ziet de solarlampen als een belangrijke stap om te stoppen met het gebruiken van olielampen, die zowel een gezondheidsrisico als een brandrisico met zich meebrengen.

‘We zien zoveel patiënten hier in de kliniek die ernstige brandwonden hebben door olielampen, of erdoor vergiftigd zijn. Soms zijn de lampen gewoon gevallen of kinderen zijn ermee in aanraking gekomen. We zien ook veel brandwonden omdat mensen in slaap vallen terwijl de olielampen nog steeds aan zijn,’ zegt verpleegster Musonda.

Bertha Musonda’s werk als verpleegster en verloskundige is ook een stuk eenvoudiger geworden met de Natural Light lampen. ‘Natural Light zorgt voor een wereld van verschil bij geboortes die ’s avonds of ’s nachts plaatsvinden. Ik gebruikte vroeger het licht van mijn mobiele telefoon. Ik klemde hem tussen mijn tanden zodat ik beide handen vrij had om het kind op de wereld te zetten. En dat is best lastig als je tegelijkertijd ook met de moeder moet praten,’ licht ze toe.

Plan International, die een cruciale rol heeft gespeeld bij de distributie van de lampen, vindt dat het project grote voordelen heeft. ‘Hele gemeenschappen hebben baat bij de solarlampen als elektriciteit schaar is. In landen waar het werkeloosheidspercentage meer dan 60% is, maakt dit programma een groot verschil voor de betrokken mensen. Ze krijgen de kans om in hun eigen levensonderhoud te voorzien,’ vertelt Gwen Wisti, directeur van Plan International Denemarken.

Over de Natural Light donatie
De VELUX Groep wil graag iets teruggeven aan de maatschappij en voorzien de wereld graag van nieuwe mogelijkheden om toegang tot daglicht en frisse lucht te krijgen. Gebouwd op de kennis van licht zetten ze hun expertise in daar waar zij geloven dat het de grootste impact heeft. Als onderdeel van het 75-jarig bestaan, wil de VELUX Groep nu meer prioriteit geven aan het zorgen voor duurzaam, betrouwbaar en betaalbaar licht in Afrikaanse regio’s waar geen elektriciteit is.

Over Plan Internationals distributie van Natural Light lampen
Het distributiemodel dat wordt toegepast heeft veel overeenkomsten met het microkrediet concept, waarbij kleine, lokale ondernemers die onder normale omstandigheden geen leningen kunnen afsluiten (omdat ze te weinig stabiel inkomen of onderpand hebben), kleine leningen wordt aangeboden waarmee ze een bedrijfje kunnen starten. Om de verkoop van de grond te krijgen, wordt de eerste voorraad Natural Light solarlampen aan de ondernemers gedoneerd door de VELUX Groep. Als ze hun voorraad hebben verkocht, geeft de winst hen het kapitaal om extra solarlampen te kopen, waarmee ze hun eigen, zelfvoorzienend bedrijfje kunnen beginnen.

De winnende ontwerpers
In totaal werden er 172 ontwerpen uit 65 verschillende landen ingestuurd voor de Natural Light International Design Competition. De jury was onder de indruk van de creatieve, innovatieve en complexe ideeën van de deelnemende studenten. Het ontwerp 'Enganchate' van de Argentijnse studenten Industrieel Ontwerp Mariana Arando (22 jaar) en Luca Fondello (23 jaar) van de Universiteit van Buenos Aires (afdeling Architectuur, Design and Urban Planning), werd uiteindelijk door de jury gekozen als de winnaar.

Kunstenaar Olafur Eliasson, medeoprichter van Little Sun en voorzitter van de Natural Light jury: “De ingezonden ideeën waren zeer divers. De competitie bleek vooral populair bij een jonger publiek, waardoor ik meer vertrouwen krijg dat de volgende generatie ook gebruik zal maken van zonne-energie. Zorgen dat mensen toegang hebben tot licht is niet alleen het invullen van een functionele behoefte. Het gaat ook om begrip van de intieme band tussen energie en onze ambities, onze gemeenschappelijke mondiale verlangen naar geluk. Ik ben ervan overtuigd dat deze twee designaspecten steeds meer moeten worden gezien als één. Het winnende ontwerp doet dit en veel meer: door energie in je hand te hebben voel je je machtiger".

Distributie van natuurlijk licht
Op basis van het winnende ontwerp zullen in totaal 14.500 Natural Light lampen worden geproduceerd, die eind 2015, begin 2016 door Plan geleverd worden in Zimbabwe, Zambia en Senegal.

“De VELUX Groep heeft zich altijd al ingezet om de wereld nieuwe mogelijkheden te bieden voor toegang tot daglicht en frisse lucht, en om iets terug te geven aan de maatschappij. We zijn een bedrijf dat staat voor kennis over licht en we gebruiken onze expertise waar we denken dat deze de grootste invloed zal hebben. Als onderdeel van ons 75-jarig bestaan zijn we dan ook zeer verheugd dat we 14.500 betaalbare en duurzame zonnelampen kunnen doneren die zorgen voor betrouwbare verlichting in Afrikaanse regio's. Het winnende ontwerp is niet alleen perfect vanuit een esthetisch oogpunt, maar is het is ook een weldoordacht concept, dus we zijn overtuigd dat de lamp zeer bruikbaar zal zijn en voor het licht zal zorgen zoals we dat bedoeld hebben,” vertelt Michel Sombroek, algemeen directeur van VELUX Nederland.

Lokaal ondernemen
Het concept van het distributiemodel komt sterk overeen met microfinanciering: kleine, lokale ondernemers die onder normale omstandigheden geen lening kunnen krijgen door een gebrek aan vast inkomen of zakelijk onderpand, kunnen door dit model wel een kleine lening krijgen om hun bedrijf op te starten. Om hun verkoop op weg te helpen, zullen deze ondernemers eerst een aantal gratis Natural Light zonnelampen ontvangen. Zodra ze deze voorraad verkocht hebben, hebben ze niet alleen winst gemaakt, maar ook startkapitaal waarmee ze extra lampen kunnen aanschaffen om deze weer te verkopen. Zo kunnen ze hun eigen zelfvoorzienende bedrijfje oprichten. 

"Plan is een ervaren en gevestigde ngo-partner en we hebben het volste vertrouwen dat zij het winnende zonnelampontwerp naar gebieden zullen brengen die de meeste hulp nodig hebben,” aldus Sombroek.

“We zijn erg blij dat de VELUX Groep besloten heeft Plan te steunen, waardoor we de positie van jongeren in Senegal, Zimbabwe en Zambia kunnen versterken. Jongeren overhalen ondernemer te worden betekent inkomen, terwijl er tegelijk mogelijkheden en toegang tot schone en betaalbare verlichting voor hun gemeenschappen worden gecreëerd”, zegt Gwen Wisti, Managing Director van Plan International Denemarken.

Wisti voegt daaraan toe: “Dankzij de royale bijdrage van de VELUX Groep, kan Plan nog meer jongeren bereiken en ze een kans geven nieuwe vaardigheden te ontwikkelen en hun leefomstandigheden te verbeteren. Complete gemeenschappen waar elektriciteit schaars is kunnen profiteren van de lampen op zonne-energie. In landen waar de werkloosheid hoger ligt dan 60 procent, zal dit programma een groot verschil uitmaken voor bewoners. Het biedt ze een kans om in hun eigen onderhoud te voorzien. Dit komt overeen met de missie van Little Sun om ervoor te zorgen dat schone, betaalbare en betrouwbare verlichting op een duurzame manier beschikbaar is voor iedereen.”

“We geloven dat we samen met lokale ondernemers een groot effect kunnen hebben. Door lampen op een duurzame manier te leveren kunnen gemeenschappen zonder netaansluiting profiteren en lokale winst maken”, zegt Frederik Ottesen, medeoprichter van Little Sun. “We zijn dan ook erg blij met de samenwerking met Plan.

Om te vieren dat VELUX al 75 jaar daglicht en frisse lucht in het leven van mensen brengt, verlegt de VELUX Groep haar maatschappelijke focus op gebieden in de wereld die niet op het elektriciteitsnet zijn aangesloten. Om in deze gebieden op een duurzame, betrouwbare en betaalbare manier te zorgen voor licht, wordt in samenwerking met het maatschappelijk bedrijf Little Sun, een speciale editie van de door hen ontwikkelde zonne-lamp gefabriceerd.

Vandaag de dag hebben 1,2 miljard mensen wereldwijd geen toegang tot elektriciteit. Om de behoefte aan licht in gemeenschappen zonder elektriciteit op een duurzame manier aan te pakken is de VELUXGroep een samenwerking gestart met Little Sun. Dit maatschappelijke bedrijf is opgericht door dewereldberoemde kunstenaar Olafur Eliasson en ingenieur Frederik Ottesen. Ter ere van de 75^steverjaardag van de VKR Holding zullen de twee bedrijven gezamenlijk een betaalbare speciale editie van een lamp op zonne-energie ontwikkelen.

"Een gebrek aan licht beïnvloedt hele gemeenschappen. Licht is namelijk een vitale hulpbron en mensendie geen toegang hebben tot elektriciteit staan voor aanzienlijke uitdagingen. Essentiële onderdelen van het leven die voor ons vanzelfsprekend zijn, zoals veilige medische zorg, werken, studeren en koken,worden haast onmogelijk. Little Sun produceert creatieve en innovatieve lichtoplossingen om ditprobleem aan te pakken. We zijn dan ook zeer verheugd om met de VELUX Groep samen te werken en onze kernactiviteiten nog verder uit te bouwen," vertelt Felix Hallwachs, Managing Director van LittleSun.

Ontworpen voor duurzaamheid

"De kracht van de zon gebruiken om het welzijn van mensen te verbeteren zit in het DNA van zowel deVELUX Groep als Little Sun. Als daglicht ingenieurs heeft de VELUX Groep er vanaf het allereerste begin naar gestreefd om in de westerse wereld de natuurlijke lichtbronnen in huizen van miljoenen mensen te verbeteren. Little Sun is als ervaren producent van duurzame verlichtingsoplossingen voor Afrikaansegemeenschappen die geen elektriciteit tot hun beschikking hebben, expert in het creëren van lampen op zonne-energie. Het is voor ons heel natuurlijk om samen te zorgen voor licht in het leven vandiegenen die dit het meeste nodig hebben," zegt Michael K. Rasmussen, Marketing Director van deVELUX Groep.

Natural Light - Internationale ontwerpwedstrijd

Bij de speciale editie van de zonne-energie lamp gaat het niet alleen om het creëren van licht. Ook het ontwerp speelt een grote rol. Naast zijn functionaliteit, moet de lamp een esthetischeaantrekkingskracht hebben. Om een nieuwe generatie ontwerpers te inspireren duurzame energie-oplossingen te ontwikkelen, zal de speciale editie worden gecreëerd met behulp van designstudenten uit de hele wereld. Hiervoor organiseren de VELUX Groep en Little Sun een internationale ontwerpwedstrijdgenaamd "Natural Light," waarbij design studenten worden uitgenodigd hun visie te tonen op het creëren van duurzaam licht in de donkere gebieden in Afrika. Het winnende ontwerp zal in productie worden genomen en net als de originele Little Sun zonnelamp via plaatselijke verkoopagenten wordenverkocht tegen betaalbare prijzen aan mensen in Afrikaanse gemeenschappen.

Voor designstudenten is "Natural Light” een unieke kans om hun eigen creaties geproduceerd enwereldwijd op de markt gezet te krijgen. Voor de winnende ontwerper, is dit een geweldige show-case.Maar nog belangrijker is, de ontwerper zal helpen duurzaam licht en frisse lucht in huizen te brengendie eerder werden verlicht door rokende olielampen, als de mensen überhaupt al licht hadden.

Over Natural Light

Natural Light is een internationale ontwerpwedstrijd gericht op designstudenten van erkendeonderwijsinstellingenover de hele wereld. De wedstrijd is erop gericht om de beste nieuwe ideeën voor een zonne-energielamp te vinden, die voor een betaalbare en duurzame lichtoplossing zorgen in gebieden die niet zijn aangesloten op het elektriciteitsnet. Om ervoor te zorgen dat de beste en meest innovatieve oplossingen worden gevonden, werken we samen met gerenommeerde en opkomende ontwerpers uit de hele wereld en een jury bestaande uit internationaal erkende ontwerpers en kunstenaars.

Studenten hebben nog tot 15 maart 2015 om hun ontwerpen in te sturen. Lees meer over deinternationale ontwerpwedstrijd Natural Light: www.naturallight.org.