Minister Blok werd rondgeleid door één van de woningen van woningcorporatie GroenWest en had als doel kennis te nemen van de gebruikerservaringen van de bewoners en zich te laten informeren over het belang van binnenklimaat bij toekomstige renovatie en nieuwbouw. “Ik ben ontzettend tevreden met mijn woning. Het comfort is met sprongen vooruit gegaan. En dat de minister dan bij jou thuis op bezoek komt om een kijkje te nemen, dat is toch wel heel bijzonder,” aldus mevrouw Bouwman, bewoonster van een Active House.

Belang van goed leefklimaat
Verduurzaming van de woningvoorraad, die op dit moment 40 procent van het energieverbruik voor haar rekening neemt, moet een belangrijke bijdrage leveren aan het verminderen van de totale CO2-uitstoot in Nederland in 2030. Volgens VELUX Nederland, specialist in daglicht en natuurlijke ventilatie van woningen, is het voor de gezondheid van onze samenleving van groot belang om bij deze verduurzaming niet alleen naar energiemaatregelen te kijken, maar ook naar het binnenklimaat. Mensen brengen immers 90 procent van hun tijd binnenshuis door.

Vliegwieleffect voor gezonde en duurzame initiatieven
Michel Sombroek, algemeen directeur van VELUX Nederland: “Met de Poorters van Montfoort hebben de consortiumpartners aangetoond dat het leveren van een bijdrage aan energiedoelstellingen hand in hand kan gaan met verbeteringen voor bewoners. Zo zorgen pv-panelen voor duurzame energie, maar is er op zolder ook extra ruimte gecreëerd met daglichtoplossingen en een dakterras. De hoeveelheid daglicht en mogelijkheden tot natuurlijke ventilatie zorgen ervoor dat de woningen prettig zijn om in te wonen. Sinds de realisatie van dit experiment zijn er in Nederland verschillende duurzaamheidsinitiatieven gestart. De Poorters van Montfoort is een voorbeeld hoe dit met behoud van een goed comfort kan."

Monitoring
Na afloop van het werkbezoek ontving de minister een sociaal monitoringsrapport uitgevoerd door BBA Binnenmilieu uit handen van Raymond van Hattum, architect daglicht & binnenklimaat van VELUX Nederland, dat inzicht geeft in de ervaringen van de bewoners op het gebied van wooncomfort en leefklimaat. Een prestatiemonitoring zal de komende anderhalf jaar nog worden voortgezet.

Belang van goed leefklimaat
Doordat bestaande nationale en Europese bouwregelgeving met name gericht is op energiebesparing, ligt de focus van renovatie- en nieuwbouwprojecten hier ook op. Deze maatregelen hebben vaak een negatief effect op het binnenklimaat. Zo verstoort een gebrek aan daglicht en slecht binnenklimaat ons biologische ritme waardoor we slechter slapen, vermindert de weerstand, neemt de kans op allergieën toe en groeit de kans op astma. Door onvoldoende aandacht voor maatregelen om astma tegen te gaan loopt de Europese samenleving jaarlijks circa 10 miljard euro mis.

Active House
Minister Blok bezoekt vandaag het drie jaar geleden gerealiseerde project de Poorters van Montfoort om kennis te nemen van de gebruikerservaringen van de bewoners en zich te laten informeren over het belang van binnenklimaat bij toekomstige renovatie en nieuwbouw. Bij het experiment waarbij de woningen zijn gerenoveerd volgens de Active House principes, is naast aandacht voor energiebesparing en energieopwekking, sterk ingezet op behoud en verbeteren van wooncomfort en leefklimaat met veel daglicht en natuurlijke ventilatie. Michel Sombroek, algemeen directeur van VELUX Nederland: “Met de Poorters van Montfoort hebben de consortiumpartners aangetoond dat het leveren van een bijdrage aan energiedoelstellingen hand in hand kan gaan met verbeteringen voor bewoners. De woningen zijn niet alleen een duurzaam, maar vooral ook fijn en gezond om in te wonen.”

Het renovatieproject van 10 sociale huurwoningen is volgens het ‘Active House’ principe gerenoveerd. Hierdoor is er naast innovatieve energiebesparende maatregelen, veel aandacht besteed aan het wooncomfort en binnenklimaat. Minister Blok zal deze middag spreken met verschillende bewoners over hun woonervaringen in een Active House, een rondleiding krijgen in één van de woningen en in gesprek gaan met de consortiumpartners die betrokken zijn geweest bij de totstandkoming van deze renovatie; de Bouwhulpgroep, Nieman Raadgevende Ingenieurs, BAM Woningbouw, VELUX Nederland en woningcorporatie GroenWest.

Waar men in Nederland nog zoekende is naar een goede balans tussen leefbaarheid in een gebouw en energieprestatie, is Denemarken hierop wereldwijd koploper. Deens ambassadeur Ole Emil Moesby is gecharmeerd van de Europese EPBD-richtlijn. Deze richtlijn helpt de EU-lidstaten bij het opstellen van hun wettelijke kaders met de eisen voor alle nieuwe gebouwen. Deze gebouwen moeten uiterlijk 31 december 2020 bijna-energieneutraal (Nearly Zero Energy Buildings) zijn. ‘Toekomstige eisen voor Nearly Zero Energy Buildings moeten een kader bieden dat door ontwikkelaars kan worden gebruikt om gebouwen te ontwerpen met een minimale impact op het milieu en een gezond en comfortabel binnenklimaat.’ Moesby vervolgt: ‘Hierin moeten ambitieuze en holistische eisen staan op het gebied van enerzijds energieprestatie en CO2-uitstoot van gebouwen en anderzijds ambitieuze eisen wat betreft binnencomfort, daglicht, geluidsisolatie, thermisch comfort, binnenluchtkwaliteit en brandveiligheid. Daarnaast ligt de grootste uitdaging natuurlijk in de bestaande bouw.’De ambassadeur vindt gehoor bij vier multinationals van Deense origine die in Nederland actief zijn. Danfoss, Grundfos, ROCKWOOL en de VELUX Groep onderstrepen het belang van een holistische benadering. Reeds in de ontwerpfase moeten de diverse kwaliteiten van een gebouw inzichtelijk worden gemaakt. Waar de focus nu te sterk op energiebesparing ligt, moet de balans met comfort voor de gebruiker hervonden worden. Minister Blok voor Wonen en Rijksdienst stelt in een reactie dat de investeerder in energiebesparende maatregelen niet altijd diegene is die er ook van profiteert.

‘Who benefits?
De voordelen van energiebesparing moeten veel duidelijker worden gemaakt voor bewoners. Ze zijn geïnteresseerd in de kwaliteit van de omgeving en zijn minder geïnteresseerd in een economische berekening. Daar ligt dus de uitdaging: hoe overtuigen we ze dat investeren in energiezuinigheid en comfort zinvol is.’Dat Denemarken toonaangevend is, blijkt uit dat het land onlangs de Energy Efficiency Visionary Award 2014 ontving voor haar inspanningen om de energieconsumptie te reduceren. Ambassadeur Moesby hierover: ‘Het energieverbruik in Denemarken is sinds 1980 niet gestegen, terwijl de economie in die tijd bijna 80 procent is gegroeid. En in 2020 moet het energieverbruik vergeleken met 2012 nog eens twaalf procent lager liggen!’

Deense Ambassadeur Ole Emil Moesby en Nederlands minister Blok voor Wonen en Rijksdienst informeerden elkaar over beider zienswijzen op duurzaam wonen.